Wat is een erfstelling?
Een erfstelling is de bepaling in je testament waarin je vastlegt wie er van jou erven. Je kunt zelf kiezen wie je benoemt en in welke verhouding.
Dat kan familie zijn, maar ook anderen zoals vrienden of een goed doel. Vooral voor samenwoners is een erfstelling belangrijk: zonder testament erven zij namelijk niet automatisch van elkaar.
Kernpunten van een erfstelling
Een erfstelling lijkt misschien eenvoudig, maar er komen vaak meer keuzes bij kijken dan je denkt. De belangrijkste onderdelen zetten we hieronder overzichtelijk voor je op een rij:
- Aanwijzing erfgenamen: Je bepaalt zelf wie jouw erfgenamen zijn, in plaats van dat de wet dit doet. Je kunt dus ook iemand benoemen die volgens de wet geen erfgenaam is, zoals een partner met wie je samenwoont.
- Gedeelte van de nalatenschap: Je kunt vastleggen welk deel iedere erfgenaam krijgt. Dit kan bijvoorbeeld in gelijke delen, maar ook in andere verhoudingen die beter passen bij jouw situatie.
- Verschil met legaat: Een erfgenaam erft (een deel van) het totale vermogen en is ook verantwoordelijk voor schulden. Een legaat is een specifiek bedrag of een bepaald bezit dat je nalaat aan één persoon of organisatie. Lees meer over het legaat.
- Varianten: In een testament kun je verschillende keuzes maken. Denk aan erfgenamen die ieder een gelijk deel krijgen, een reserve-erfgenaam (voor als iemand eerder overlijdt) of een regeling waarbij delen automatisch verschuiven als een erfgenaam wegvalt.
Waarom een erfstelling?
Niet iedereen wil dat de wettelijke regels bepalen wie erft en in welke verhouding. Met een erfstelling houd je zelf de regie over jouw nalatenschap. De belangrijkste redenen om hiervoor te kiezen zijn.
- Afwijken van de wet: Wil je niet dat alleen je wettelijke erfgenamen erven? Dan kun je zelf een andere verdeling maken die beter past bij jouw wensen.
- Goede doelen: Je kunt een goed doel benoemen als erfgenaam. Je bepaalt zelf welk deel van je nalatenschap daarnaartoe gaat. Bij NuNotariaat kun je kiezen uit een groot aantal erkende goede doelen. Zie hier de lijst van goede doelen.
- Onterving: Je kunt ervoor kiezen om bepaalde erfgenamen uit te sluiten. Let op: kinderen houden in de meeste gevallen wel recht op hun legitieme portie.
Erfstelling aanpassen of iemand onterven?
Of een erfstelling nodig is, hangt sterk af van je persoonlijke situatie. Heb je een partner, kinderen, een samengesteld gezin of specifieke wensen? Dan is het verstandig om dit goed vast te leggen. Met een duidelijke erfstelling voorkom je dat jouw nalatenschap anders wordt verdeeld dan je had bedoeld.
Wil je later iets aanpassen in je erfstelling, dan kan dat via een nieuw testament. Je situatie verandert immers door de jaren heen; denk aan een huwelijk, scheiding, geboorte of overlijden. Het is daarom verstandig om je testament af en toe opnieuw te bekijken en waar nodig aan te passen. In veel standaard situaties kun je een erfstelling prima regelen via een online testament, zoals dat van NuNotariaat. Je legt eenvoudig vast wie je erfgenamen zijn en hoe je nalatenschap wordt verdeeld, waarna de notaris zorgt voor de officiële vastlegging.
Gaat het echter om meer complexe wensen, zoals het (gedeeltelijk) onterven van erfgenamen, dan is maatwerk nodig. Kinderen houden bijvoorbeeld vaak recht op hun legitieme portie, ook als je hen onterft. Dit soort keuzes vragen om een zorgvuldige juridische uitwerking. In die gevallen is het verstandig om dit persoonlijk met een notaris te bespreken, zodat je zeker weet dat alles juridisch klopt en jouw wensen goed worden vastgelegd. Voor advies over jouw situatie kun je bijvoorbeeld een afspraak maken bij één van onze aangesloten notarissen.