Boedelvolmacht

Wie is bevoegd om de erfenis af te wikkelen?

Als de overledene een testament heeft gemaakt, dan is er een grote kans dat daarin een executeur is benoemd. De executeur vertegenwoordigt de erfgenamen bij de afwikkeling van de erfenis. Dit betekent bijvoorbeeld dat de executeur de bankzaken regelt en de belastingaangifte indient. In deze situatie heeft u geen boedelvolmacht nodig. Lees meer over de executeur.

Laat de overledene een partner en kinderen achter? Dan is er meestal sprake van een zogenoemde “langstlevende regeling”. Dit betekent normaal gezien dat de langstlevende partner alle bezittingen van de overledene erft. Hierdoor kan de langstlevende de belangrijkste zaken zelfstandig regelen. Een boedelvolmacht is in dat geval niet noodzakelijk, tenzij de langstlevende de afwikkeling uit handen wil geven aan iemand anders. Denk bijvoorbeeld aan de situatie dat de langstlevende partner een boedelvolmacht wil verlenen aan één van de kinderen.

Is er geen executeur benoemd en ook geen sprake van een langstlevende regeling? Dan is het uitgangspunt dat de erfgenamen samen bevoegd zijn. In afwijking hiervan kunnen de erfgenamen afspreken dat één van hen zelfstandig de erfenis mag afwikkelen. Deze afspraak wordt vastgelegd in een boedelvolmacht.

Wilt u een boedelvolmacht laten opstellen? Dit kan bij NuNotariaat in combinatie met het opstellen van een verklaring van erfrecht. Op deze pagina kunt u de verklaring van erfrecht online aanvragen. Daarna ontvangt u van onze notaris een e-mail met de verdere vervolgstappen. In deze e-mail staat welke gegevens en documenten de notaris nodig heeft en hoe u deze kunt aanleveren. Op dat moment kunt u aangeven dat u een boedelvolmacht wilt laten opstellen en wie u daarin wilt opnemen als gevolmachtigde.

Wat staat er in een boedelvolmacht?

Het onderwerp boedelvolmacht is niet in de wet geregeld. De wet bepaalt dus niet wat er in een boedelvolmacht moet staan. Omdat iedere erfenis anders is, zijn boedelvolmachten heel verschillend.

Notarissen bieden erfgenamen meestal twee opties aan. De erfgenamen kunnen kiezen uit een “beperkte” of een “ruime” boedelvolmacht. De beperkte boedelvolmacht ziet op gebruikelijke handelingen zoals het beheren van de bankrekening en het regelen van de belastingaangifte. De ruime boedelvolmacht geeft de gevolmachtigde ook de bevoegdheid tot “beschikkingshandelingen”. Hieronder valt bijvoorbeeld de verkoop van een geërfde woning.

Het is mogelijk om af te wijken van de standaardteksten voor de boedelvolmachten. Zo kunt u bijvoorbeeld speciale voorwaarden opnemen voor de verkoop van een geërfde woning. Hierbij kunt u denken aan een minimale verkoopprijs of de keuze voor een makelaar. Bij NuNotariaat kunt u voor een vaste prijs standaard boedelvolmachten laten opstellen. Heeft u maatwerk nodig of wilt u advies over de mogelijkheden voor de afwikkeling van de erfenis? Neem dan contact op met één van onze notarissen.

Zijn de erfgenamen verplicht om een boedelvolmacht te ondertekenen?

Het gebeurt regelmatig dat de erfgenamen het niet eens zijn over de vraag wie de erfenis gaat afwikkelen.

Heeft de overledene een executeur benoemd? Dan heeft deze keuze voorrang boven een andere voorkeur van de erfgenamen. Het is niet mogelijk om de executeur buitenspel te zetten door een boedelvolmacht te ondertekenen. De erfgenamen kunnen wel een verzoek indienen bij de kantonrechter om de executeur te laten ontslaan. Dit kan bijvoorbeeld als de executeur zijn wettelijke verplichtingen niet nakomt.

Zijn de erfgenamen het niet met elkaar eens over de keuze voor een boedelgevolmachtigde? Dan is het ook mogelijk om twee gevolmachtigden te benoemen die samen bevoegd zijn. Als het helemaal niet lukt om tot overeenstemming te komen, dan is het nog mogelijk om een vereffenaar te laten benoemen door de rechter. De bevoegdheden van een vereffenaar zijn vergelijkbaar met de bevoegdheden van een executeur.

Gelukkig zijn er in de meeste erfenissen geen grote problemen. Als de onderlinge verhoudingen goed zijn, dan is een boedelvolmacht de gebruikelijke manier om één van de erfgenamen bevoegd te maken.

Kun je een boedelvolmacht regelen zonder notaris?

In ongeveer de helft van alle erfenissen wordt een verklaring van erfrecht gemaakt. Dit is een notariële akte waaruit blijkt wie de erfgenamen zijn en wie bevoegd is om de erfenis af te wikkelen. Als de erfgenamen een boedelvolmacht willen verlenen, dan is het gebruikelijk dat de notaris deze opstelt. Iedere erfgenaam (met uitzondering van de beoogd gevolmachtigde) ontvangt een boedelvolmacht van de notaris. De erfgenamen ondertekenen de boedelvolmachten en retourneren deze aan de notaris. Vervolgens worden de boedelvolmachten als bijlagen aan de verklaring van erfrecht gehecht. In de tekst van de verklaring van erfrecht wordt vermeld wie de gevolmachtigde is en welke bevoegdheden hij of zij heeft.

Voor alle notarisdiensten geldt dat de identiteit van de cliënten moet worden vastgesteld. Bij een verklaring van erfrecht gebeurt dit door het “legaliseren” van de handtekeningen van de erfgenamen. Legaliseren houdt in dat een notaris of een bevoegde gemeenteambtenaar een verklaring van echtheid plaatst onder de handtekening. Iedere erfgenaam kan hiervoor een afspraak maken bij een notariskantoor of een gemeentehuis.

Een boedelvolmacht is een zogenoemde “onderhandse akte”. In theorie kunt u zelf een boedelvolmacht maken aan de hand van een standaard voorbeeld. Maar in de praktijk heeft u daar weinig aan. Met alleen een boedelvolmacht (zonder een verklaring van erfrecht) kunt u bijvoorbeeld niet bewijzen wie de erfgenamen zijn. Sommige banken bieden de mogelijkheid om een boedelvolmacht te maken zonder tussenkomst van een notaris. Dit kan een oplossing zijn wanneer u al een verklaring van erfrecht heeft laten maken en u op een later moment alsnog een boedelvolmacht nodig heeft.

Moet de boedelgevolmachtigde rekening en verantwoording afleggen?

Het is goed om te weten dat iedere volmacht in beginsel herroepelijk is. U heeft dus de mogelijkheid om een boedelvolmacht in te trekken als u het niet eens bent met de manier waarop de erfenis wordt afgewikkeld. Twijfelt u over het geven van een volmacht? Maak dan de volgende afspraken voordat u de boedelvolmacht ondertekent:

• Spreek af dat er zo snel mogelijk een boedelbeschrijving wordt gemaakt. Dit is een voorlopige opsomming van bezittingen en schulden.
• Zoek uit of het mogelijk is om “mee te kijken” op de ervenrekening via uw eigen internetbankieren. Bij sommige banken kan dit.
• Spreek af dat de boedelgevolmachtigde aan het einde van de afwikkeling “rekening en verantwoording” aflegt. Dit is een overzicht met alle inkomsten en uitgaven. Daarna kunnen de erfgenamen “decharge” verlenen aan de gevolmachtigde.

De notaris houdt geen toezicht op de gevolmachtigde. Maak dus niet de fout om te denken dat de notaris controleert of de erfenis correct wordt afgewikkeld.

Zijn er risico’s aan het ondertekenen van een boedelvolmacht?

De ondertekening van een boedelvolmacht houdt in dat u de erfenis aanvaardt. Hierdoor erft u niet alleen de bezittingen maar ook de schulden van de overledene. De zogenoemde 'zuivere aanvaarding' van een erfenis heeft tot gevolg dat uw eigen vermogen verhaal biedt voor de eventuele schuldeisers. Had de overledene schulden of weet u niet precies hoe de erfenis is samengesteld? Dan kun u beter kiezen voor 'beneficiaire aanvaarding'. Hierdoor is uw eigen vermogen beschermd en draait u niet persoonlijk op voor de schulden van de overledene.

In theorie bestaat de mogelijkheid dat de gevolmachtigde rechtshandelingen verricht waar u het achteraf niet mee eens bent. Het herroepen van een volmacht werkt niet terug. U heeft dus niet de mogelijkheid om dingen terug te draaien. Daarom is het belangrijk dat u alleen een volmacht verleent indien u de gevolmachtigde volledig vertrouwt.

Meer informatie

Lees hier meer over een executeur.

Lees hier meer over de verklaring van erfrecht.