Opvullegaat

Wanneer is een opvullegaat nuttig?

Veel stellen hebben vermogen opgebouwd in hun koopwoning. Bijvoorbeeld door af te lossen op de hypotheek of door de waardevermeerdering van het huis. Op het moment dat de eerste van beide echtgenoten overlijdt, telt de overwaarde van de woning mee bij het berekenen van de erfbelasting. Maar omdat dit deel van het vermogen vast zit in de stenen, worstelen veel echtparen met de vraag hoe de langstlevende de erfbelasting moet gaan betalen. Hebben jullie een koophuis en beperkte financiële reserves? Dan is het verstandig om een testament te maken met een opvullegaat. Daarmee stel je de heffing van de erfbelasting uit tot na het overlijden van de langstlevende.

Wat houdt een opvullegaat in?

In 2003 is het nieuwe Nederlandse erfrecht ingevoerd. Sindsdien geldt er standaard een langstlevende regeling als je getrouwd bent en kinderen hebt. Deze regeling houdt in dat de langstlevende en de kinderen samen erfgenaam zijn. Op grond van de wet worden alle bezittingen toegedeeld aan de langstlevende. In ruil hiervoor erven de kinderen een geldvordering. Deze geldvordering is pas opeisbaar na het overlijden van de langstlevende.

Het mooie aan de wettelijke regeling is dat deze automatisch van toepassing is en eenvoudig om af te wikkelen. Toch is de regeling niet perfect. Er is één onderwerp dat echtparen heel erg dwars zit. En dat is de erfbelasting die betaald moet worden na het overlijden van de eerste van beide echtgenoten. Het volgende is namelijk het geval. Als de waarde van de geldvordering die de kinderen erven hoger is dan hun vrijstelling, dan moet over het meerdere erfbelasting worden betaald. Op grond van de wet is de langstlevende verplicht om deze belasting voor te schieten.

Echtgenoten willen elkaar goed beschermd achterlaten. Het moeten betalen van erfbelasting gaat ten koste van de verzorging van de langstlevende. Gelukkig is daar wat aan te doen. Door een testament te maken met een opvullegaat kun je de heffing van erfbelasting uitstellen tot na het overlijden van de langstlevende.

Het opvullegaat is een legaat dat de langstlevende ontvangt bovenop zijn of haar eigen erfdeel. Hierdoor wordt het erfdeel van de langstlevende groter en het erfdeel van de kinderen kleiner. Dit heeft tot gevolg dat de kinderen een lagere geldvordering erven, waardoor de erfbelasting omlaag gaat. In de meeste gevallen zorgt het opvullegaat er voor dat de langstlevende helemaal geen erfbelasting betaalt. Dit laatste klinkt voor veel echtparen als muziek in de oren! Geen wonder dus, dat het opvullegaat zo populair is. Het is een simpele oplossing voor een lastig probleem.

Een bijzonderheid van de Nederlandse erfbelasting

De Nederlandse erfbelasting wordt voor iedere erfgenaam afzonderlijk berekend. Iedere erfgenaam heeft bijvoorbeeld recht op een eigen vrijstelling. Voor stellen met kinderen is het van belang dat de langstlevende een veel grotere vrijstelling heeft dan de kinderen. In 2026 is de vrijstelling voor een kind € 26.230. De vrijstelling voor een langstlevende is veel hoger. In 2026 bedraagt deze € 828.035.

Bij de standaard regeling (dus zonder een opvullegaat) wordt de grote vrijstelling van de langstlevende niet volledig benut. Om deze reden bespaar je erfbelasting als je het erfdeel van de langstlevende groter maakt en het erfdeel van de kinderen kleiner maakt. Het opvullegaat is de gemakkelijkste manier om dit te regelen. Daarmee wordt de vrijstelling van de langstlevende letterlijk opgevuld. Vandaar de naam “opvullegaat”.

Van belang voor alle echtparen met een koophuis

Het moeten betalen van erfbelasting is vooral vervelend als je een koophuis hebt met overwaarde. Bij het berekenen van de geldvorderingen van de kinderen telt de overwaarde namelijk mee. Hoe meer overwaarde je hebt, hoe hoger de geldvordering is die de kinderen erven. In veel gevallen zorgt de overwaarde er voor dat de geldvordering van de kinderen hoger is dan hun vrijstelling. De erfbelasting die hierdoor betaald moet worden, komt voor rekening van de langstlevende.

Om deze reden is een testament met een opvullegaat extra belangrijk voor stellen met weinig financiële reserves. Let op: ook andere dure bezittingen zoals een camper, boot of auto tellen mee bij het berekenen van de erfbelasting.

Waarom je opvullegaat regelen bij NuNotariaat?

In 2013 besloot ik om zelf een testament te maken. Mijn partner en ik hadden geen bijzondere wensen, we wilden gewoon onze zaken netjes op orde hebben. Maar ons bezoek aan de notaris verliep heel anders dan ik had verwacht. Ik schrok van de hoge kosten. Ook vond ik de tekst van de akte moeilijk te volgen, terwijl onze situatie eenvoudig was en ik nota bene zelf jurist ben.

Deze ervaring deed mij besluiten om NuNotariaat op te richten. Onze missie is om het notariaat toegankelijk te maken voor iedereen. Wij bieden duidelijke informatie en eenvoudig te begrijpen akten voor vaste, lage tarieven.

• Zonder enige twijfel is NuNotariaat de goedkoopste manier om een opvullegaat te regelen.
• NuNotariaat heeft een landelijk netwerk van deelnemende notarissen. Er zit altijd een notaris bij jou in de buurt waar je het testament kunt ondertekenen.
• Tienduizenden tevreden klanten gingen je voor. Sinds de oprichting zijn er al meer dan 90.000 akten succesvol afgesloten via onze website!

Hoe maak je een testament bij NuNotariaat?

Het maken van een testament bij NuNotariaat bestaat uit een paar eenvoudige stappen:

1. In het keuzemenu hieronder selecteer je de gewenste akte. Als je een opvullegaat wilt regelen, dan kies je voor “gehuwd of geregistreerd partner” en “met kinderen”.
2. Klik op “Prijs & info” en daarna op “verder”. Nu kun je aan de slag met je testament.
3. Bij de vragen kun je aanvinken dat je een opvullegaat wilt opnemen in je testament.
4. Na het beantwoorden van alle vragen kies je een notaris. Onze website selecteert op basis van je postcode automatisch de notaris die het dichtst bij jou in de buurt zit.
5. Daarna zie je een overzicht van de gemaakte keuzes. Ook kun je het concept testament downloaden als PDF bestand.
6. Ben je het eens met het overzicht van de gemaakte keuzes en de tekst van het concept? Dan kun je de bestelling definitief maken door onderaan de pagina te kiezen voor “betalen”. Na de betaling ontvang je een bevestigingsmail. De geselecteerde notaris neemt telefonisch contact met je op om een afspraak te maken voor de ondertekening.

Hoe weet ik of ik een opvullegaat nodig heb?

Of je een opvullegaat nodig hebt, hangt onder andere af van de omvang van je vermogen. Als de geldvordering van de kinderen lager is dan hun vrijstelling, dan kun je geen erfbelasting besparen door de geldvordering nog verder te verlagen. Is de geldvordering hoger dan de vrijstelling? Dan is het juist wel verstandig om een testament te maken met een opvullegaat.

Voor wie het omslagpunt zelf wil berekenen hebben we een uitgebreide handleiding gemaakt. Het berekenen van de erfbelasting bestaat uit vier stappen:

1. Het bepalen van het saldo van de erfenis. Hierbij kun je denken aan het op de juiste manier berekenen van de overwaarde. Ook van belang is dat je rekening houdt met het huwelijksgoederenregime. Zijn jullie getrouwd in algehele gemeenschap van goederen? Dan blijft de helft van het vermogen buiten beschouwing bij het berekenen van de erfbelasting.
2. Het berekenen van de erfdelen. Alle erfgenamen hebben in beginsel recht op een gelijk erfdeel. Hebben jullie twee kinderen? Dan zijn er bij het overlijden van de eerste echtgenoot drie erfgenamen. De langstlevende en de beide kinderen hebben ieder recht op een erfdeel van één/derde.
3. De waardering van de geldvorderingen. De meeste mensen weten dat kinderen een vrijstelling hebben voor de erfbelasting. Minder bekend is dat je de geldvorderingen van de kinderen moet “afwaarderen” voordat je de vrijstelling in mindering brengt. De afwaardering vindt plaats op basis van een leeftijdstabel. Je vindt deze tabel in de handleiding.
4. Het berekenen van de erfbelasting. Iedere erfgenaam heeft recht op een eigen vrijstelling. Boven de vrijstelling zijn er twee tariefschijven. De vrijstellingen en tariefschijven worden jaarlijks verhoogd met een inflatiecorrectie.

Wil je zelf aan de slag met je eigen cijfers? Hier vind je de uitgebreide handleiding voor het berekenen van de erfbelasting met en zonder opvullegaat.

Combineer je testament met een levenstestament

Erfbelasting is niet het enige waarover echtparen zich zorgen maken. Voor steeds meer mensen eindigt het leven met een periode van wilsonbekwaamheid. Als je zelf niet meer voor je belangen kunt opkomen, dan moet iemand anders jou kunnen vertegenwoordigen.

Het levenstestament is een notariële akte waarin je uit voorzorg een volmacht geeft aan elkaar en de kinderen. Het is een misverstand om te denken dat je geen levenstestament nodig hebt als je getrouwd bent. Zelfs bij een gemeenschap van goederen heb je een volmacht nodig om elkaar te kunnen vertegenwoordigen.

De combinatie van een testament en een levenstestament is de beste manier om je zaken te regelen als echtpaar. Het testament zorgt er voor dat de langstlevende goed verzorgd achter blijft. Het levenstestament zorgt er voor dat de kinderen de langstlevende kunnen vertegenwoordigen als hij of zij niet meer wilsbekwaam is. Denk bijvoorbeeld aan het regelen van de bankzaken of het organiseren van een verhuizing naar een zorginstelling.

Het levenstestament kun je ook online bij NuNotariaat regelen. Hier vind je meer informatie over het levenstestament. 

Waarom biedt NuNotariaat geen tweetrapstestament aan?

Er zijn meer manieren om erfbelasting te besparen met een testament. Je kunt bijvoorbeeld ook kiezen voor een zogenoemd “tweetrapstestament”. Bij NuNotariaat krijgen we regelmatig de vraag waarom wij geen tweetrapstestament aanbieden. We hebben daar een duidelijk antwoord op: het past niet binnen onze missie om eenvoudige akten te maken die goed te begrijpen zijn.

Het voordeel van een opvullegaat is dat het een aanvulling is op de wettelijke langstlevende regeling. De basis van het NuNotariaat testament wijkt dus niet af van de wet. De kinderen en de langstlevende zijn nog steeds samen erfgenaam. Bij een tweetrapstestament is de langstlevende tot enig erfgenaam benoemd en zijn de kinderen dus onterfd. Dat is een drastische beslissing die helemaal niet nodig is om erfbelasting te besparen. Met een opvullegaat bereik je hetzelfde doel, zonder de kinderen te onterven.

Bovendien biedt het opvullegaat flexibiliteit. De langstlevende kan er namelijk voor kiezen om het opvullegaat niet te aanvaarden. Op die manier kan de vordering van de kinderen groter worden gemaakt. Dit kan bijvoorbeeld aantrekkelijk zijn als de langstlevende van plan is om op korte termijn de woning te verkopen en de erfdelen van de kinderen uit te betalen. Afwijken van een tweetrapstestament kan alleen maar door de volledige nalatenschap te verwerpen. Dat heeft grote gevolgen voor de langstlevende en brengt hoge kosten met zich mee.

Een testament heeft nog veel meer voordelen!

Naast het opvullegaat bevat het NuNotariaat testament nog veel meer gunstige clausules. Bijvoorbeeld een uitsluitingsclausule waardoor schoonkinderen bij een scheiding geen recht hebben op de erfenis. En de zogenoemde 'AWBZ Clausule' waardoor je de erfdelen belastingvrij kunt uitbetalen bij opname in een verpleeghuis.

Voor meer informatie over alle voordelen van een testament kun je onderaan de pagina gratis en vrijblijvend een informatiepakket aanvragen.